مقالات
در حال خواندن
تورنادو(گردباد ها)
0

تورنادو(گردباد ها)

توسط میلاد سکاکی۹ دی, ۱۳۹۵

گردباد (سیاه‌باد) (Tornado) شدیدترین و در مقیاس خود ویرانگرترین آشفتگی جوی است. اما این پدیده بسیار کوچکتر از آن است که بتوان روی نقشه‌های استاندارد هواشناسی آن را یافت.
تورنادو توفان باد شدیدی است که به عنوان یک حلقه در حال چرخش معرفی شده است. کلمه تورنادو از زبان اسپانیایی و یا زبان پرتغالی گرفته شده است. کلمه تورنر هم به معنای چرخیدن است. این پدیده شگفت انگیز در هوا بطور ناگهانی سراسر دنیا ظاهر می‌شود، گر چه معمولا در نواحی از آمریکا ، خاور دور و آمریکای شمالی اتفاق می‌افتد.


هنگام شروع گردباد ، ابرهای سیاهی در ارتفاع پایین پدیدار می‌شوند که مناظر را به رنگ سبز و هم انگیزی در می‌آورند. هوا معمولا گرم و شرجی می‌شود، باد ملایمی می‌وزد و باران می‌بارد. همچنین دمای هوا در مدت کوتاهی ۱۵ درجه کاهش می‌یابد. سپس بصورت ناگهانی از یک ابر ، ستونی لوله‌ای شکل و در حال چرخش بسوی زمین حرکت می‌کند. گردباد که ابتدا رنگی روشن دارد به تدریج تیره می شود و به این علت که فشار قسمت داخلی آن نسبت به قسمت خارجی کمتر است قدرت مکش دارد و تقریبا همه چیز را به هوا بلند می‌کند.

[aparat id=”RbBqp”]

گردباد زمانی ایجاد می‌شود که دو توده هوا با دما و رطوبت گوناگون با یکدیگر برخورد می‌کنند و لایه هوای گرم زیر لایه هوای سردتر جای می‌گیرد. هوای گرم معمولا به طرف بالا صعود می کند و ضمن صعود دمای خود را از دست می‌دهد و قطرات آب را می‌سازد که به صورت باران بر زمین فرو می‌ریزند. اما اگر باد جانبی پدید آید که هوای گرم در حال صعود را منحرف کند، هوای گرم با سرعتی حدود ۴۵۰ کیلومتر بر ساعت شروع به چرخش حول محور خود می‌کند و بصورت پی در پی سرعت چرخش بیشتر و شعاع آن کمتر می‌شود.

نحوه تشگیل گردباد

تمامی گردبادها با رعد و برق شروع شده اما نیاز به مواد تشکیل دهنده‌ی دیگری نیز دارند. یکی از این مواد ناپایداری است. هوا زمانی که در نزدیکی سطح زمین گرم‌تر از هوای بالا است، ناپایدار می شود. هوای گرم درست مانند یک بالن هوای گرم بالا خواهد رفت.
در صورتی که هوا شامل بخار آب باشد، این بخار ممکن است در دماهای سرد بالاتر، متراکم و یا تبدیل به قطره شود. این قطرات در نهایت ممکن است به عنوان باران و تگرگ ببارند. تبدیل آب از گاز به مایع نیز باعث انتشار گرما می شود. این حرارت جریانی قوی و رو به بالا از هوا تولید کرده که مکش(۶) نامیده می شود.

قطر این پدیده بین کمتر از ۱۰۰ متر تا حدود یک کیلومتر متغیر است. این توفندهای چرخنده و غرش کننده، هنگامی که در سطح زمین حرکت می‌کنند می‌توانند سرعت باد در حال دوران را به ۵۰۰ کیلومتر در ساعت برسانند. میانگین سرعت افقی این توفان‌ها ۵۰ کیلومتر در ساعت است و تنها چند کیلومتر را طی طریق می‌کنند. اما بوده‌اند توفان‌هایی که پس از طی ۱۰۰ کیلومتر بازهم فعال بوده‌اند.

به جز بادهای شدید و توانمندی که این پدیده تولید می‌کند، ویرانی ساختمان‌ها تا حدی در اثر انفجار همراه با این پدیده است. فشار جو ممکن است در زمان کمتر از یک دقیقه بیش از ۵۰ میلی بار کاهش یابد. اختلاف فشار زیاد میان داخل ساختمان بسته و جو خارج آن، باعث انفجار شده و ممکن است دیوارها و سقف ساختمان را به سوی خارج پرتاب کند.

در سال ۱۹۳۰، در آمریکا، گردبادی یک قطار را از زمین بلند کرد و به داخل یک رودخانه انداخت.

گردباد هولناک ۲۵۴ کیلومتری در استرالیا

بزرگترین منطقه گردباد خیز جهان alley در منطقه میسی‌سیپی است و سالانه میانگین ۲۰۰ تورنادو در آن رخ می‌دهد.

تخریب خانه ها توسط گردباد در ایالت میسی سیپی

گردبادهای دریایی

گردبادهای دریایی در روی دریا رخ می‌دهند و به کشتی‌هایی که در مسیر آنها قرار دارد خسارت چشمگیر وارد می‌کنند. گردبادهای دریایی دو نوع هستند، یک نوع همانند گردباد خشکی است که در روی دریا رخ می‌دهد، یعنی از گسترش قیفی شکل ابر کومولونیمبوس به سوی پایین ایجاد می‌شود. نوع دیگر از سطح آب به سوی بالا گسترش می‌یابد و به طور مستقیم به ابر مربوط نیست.هر دو پدیده، جدا از پیدایش آن، گردباد دریایی water spout خوانده می شود، زیرا آب به داخل آن و به سوی بالا رانده می‌شود.

واکنش شما چیست؟
I like it
82%
interested
9%
Hate it
0%
What
9%
درباره نویسنده
میلاد سکاکی

دانشجوی مهندسی مکانیک

پاسخ بدهید